De heropleving van het blanke christelijke nationalisme in Amerika weerspiegelt het historische religieuze extremisme, waarbij de scheiding tussen kerk en staat wordt ondermijnd en geloof wordt vermengd met uitsluitende politiek. Deze vermenging staat vaak haaks op christelijke waarden en bevordert onderdrukkende en tegenstrijdige agenda’s. De beweging streeft ernaar een gemythologiseerd, onrechtvaardig verleden nieuw leven in te blazen, wat de vooruitgang en inclusiviteit van het land bedreigt.
Het is goed om te zien dat God een grote comeback heeft gemaakt in Amerika. Nog maar vier of vijf decennia geleden (bijna niets in Gods tijd) werd er gesproken over de zogenaamde ” scheiding van kerk en staat”. Men beweerde dat dit concept was vastgelegd in het Eerste Amendement van de verheven Amerikaanse Grondwet.
Daarin staat letterlijk : “Het Congres mag geen wetten maken die een staatsgodsdienst instellen of de vrije uitoefening daarvan verbieden…” Men geloofde dat deze heilige woorden zowel bescherming boden tegen de vestiging van een officiële staatsgodsdienst als de vrijheid om te aanbidden zoals men wilde, of helemaal niet te aanbidden.
De afgelopen jaren is er een gestage afbrokkeling te zien van wat velen een prima idee vonden: het fundamentele idee dat vrije mensen God moeten kunnen vinden waar, wanneer en, belangrijker nog, als ze Hem überhaupt willen vinden.
Na eeuwen van religieus fanatisme, dat aan de basis lag van zoveel menselijk leed voor degenen die zich niet lieten meeslepen door de heersende opvattingen, besloten de mensen die zo hard hadden gewerkt om een topklasse Amerika voor witte christenen te creëren, dat het niet nodig was dat iedereen een witte christen was, noch dat de federale overheid de bevoegdheid zou moeten hebben om een staatsgodsdienst uit te roepen.
Sterker nog, het leek erop dat racisme zo’n grote rol speelde in de maatschappij dat de nadelen van godsdienstvrijheid daarbij in het niet vielen. Gedurende een groot deel van de Amerikaanse geschiedenis na de Grondwet leek het voor veel witte christenen voldoende om zwarte mensen te demoniseren, zonder dat ze daar ook nog eens hun groeiende afkeer van niet-christenen aan hoefden toe te voegen.
Wat is er dan gebeurd? Het is me niet helemaal duidelijk wat er precies is gebeurd, maar ik denk dat deze meest recente Amerikaanse uitbarsting van hersenloos religieus fanatisme zijn wortels vindt in de alom bekende kruistochten uit de middeleeuwen. Verdere inspiratie kan worden gevonden in de Inquisitie en, dichter bij huis, de executies van heksen en dergelijke in Salem, Massachusetts. In de kern is het hedendaagse religieuze fanatisme, net als zijn voorgangers, een misbruik van religie voor een wrede en immorele agenda.
Het christendom als politiek theater
Nog maar een paar weken geleden sponsorde de Trump-regering, in een demonstratie van overheidsbemoeienis met religieuze devotie, een christelijk-Amerikaanse liefdesverklaring op de openbare Washington Mall. Er was niets subtiels aan. Bekende christelijke “beroemdheden”, prominente regeringsfunctionarissen en woordvoerders van het Congres konden geen genoeg krijgen van die ouderwetse religie en het overduidelijke verlangen naar Gods zegen voor hen en hun versie van Amerika. Op zich is dit al walgelijk genoeg.
Belangrijker nog is dat overheidssteun aan en deelname aan dit beladen, blanke christelijk-nationalistische schouwspel niet stroken met de historische toewijding van de Amerikaanse grondwet aan de scheiding van kerk en staat. Bovendien maakt het een aanfluiting van het fundamentele grondwettelijke principe dat ieder van ons vrij moet zijn van de keuze van onze overheid voor religieuze winnaars en verliezers.
Om de enthousiaste omarming van symbolisch christendom door rechts Amerika beter te begrijpen , is het cruciaal om te beseffen dat er geen enkele vereiste lijkt te zijn voor het naleven van de daadwerkelijke christelijke orthodoxie. Integendeel. Zoveel mensen in het huidige rechtse Amerika identificeren zich met zowel het christendom als de Republikeinse Partij, inclusief haar overduidelijk wrede, racistische, sociaal onrechtvaardige en cultureel uitsluitende politieke en sociale realiteit. Als oppervlakkige waarnemer lijkt er weinig te zijn waar Jezus van zou kunnen houden.
Bovendien is er absoluut geen sprake van christelijke ironie in de toevoeging van rechtse constitutionele orthodoxie aan dit geheel. Terwijl er een opwindende drang bestaat om overheidsmiddelen maximaal in te zetten om de scheiding van kerk en staat te vertrappen, lijkt er een nog grotere poging te zijn om te voorkomen dat overheidsmiddelen worden gebruikt om een zekere mate van vrijheid te bieden van de tirannie van wapengeweld in het land.
Het is de moeite waard om te bedenken dat veel van deze mensen abortus beschouwen als de moord op een levensvatbaar menselijk wezen, terwijl ze tegelijkertijd de doodstraf toejuichen voor ter dood veroordeelde mensen, allemaal in Gods naam.
De mythe van een christelijk nationalistisch Amerika
Voor velen die de problemen in de wereld in het algemeen, en die van Amerika in het bijzonder, beschouwen, lijkt deze nieuwste opleving van de duistere kant van religieus fanatisme misschien van weinig betekenis.
Laat u echter niet misleiden; er zijn duizenden preekstoelen in Amerika die de kuddes van ‘ware’ gelovigen bestoken met de meest weerzinwekkende, racistische en christelijk-nationalistische propaganda die u op de Amerikaanse radio en televisie en in de Amerikaanse spirituele krochten zult vinden. Door de ‘boodschap’ te verpakken in christelijke orthodoxie en rechtse constitutionele orthodoxie, wordt deze alleen maar overtuigender en schadelijker.
In deze context heeft president Donald Trump blijk gegeven van een verdorven vermogen om zoveel van de mythologie van de Amerikaanse droom te omarmen, terwijl hij tegelijkertijd christelijke symboliek gebruikt om die droom voor zijn aanhangers te definiëren. Deze verheerlijkende versie van de “droom” is doorgegeven door generaties gewetenloze christelijke politici, predikanten, onderwijzers en historici. Nu is deze versie zo diep geworteld in de Amerikaanse publieke ruimte dat ze gemanipuleerd kan worden om de corrupte, wrede en immorele doelen te dienen van degenen die die ruimte controleren.
Dat is de kern van het rechtse christelijk-nationalistische gedachtegoed. Het voedt zich met het idee dat iemand hun Amerika probeert af te pakken. Trump en zijn volgelingen hebben hierin gelijk. WIJ proberen hun Amerika af te pakken, omdat hun Amerika nooit heeft bestaan en nooit zal bestaan. Helaas lijken WIJ op dit moment die strijd te verliezen.
Ze strijden vandaag de dag voor een terugkeer naar een ‘glorieus’ verleden dat tot dan toe slechts een legende was. Hun verleden is er een van gelukkige inheemse Amerikanen die de overvloed van het land deelden, glimlachende zwarte slaven die de grond bewerkten voor een betere toekomst, en zoveel vrouwen die zo tevreden waren dat ze bevrijd waren van de lasten van eigendom en stemrecht. En oh, de glorie van Gods overvloed.
Helaas onthult het ware verleden een Amerika dat altijd verscheurd is geweest door sociale en raciale onrechtvaardigheid, inkomensongelijkheid, onderdrukte vrouwen, verachte immigranten en culturele starheid. Dus, nu God weer opduikt als een wraakengel en de boodschap met de dag grimmiger wordt, zullen de witte christelijke nationalisten en hun aanhangers alles in het werk stellen om hun God handig te gebruiken om hun momentum te behouden voor een door de overheid afgedwongen terugkeer naar hun waanvoorstellingen uit het verleden.
Vergis u dus niet. Er is niets onschuldigs aan deze vervaging van de scheiding tussen kerk en staat. Het is de kruistocht van vandaag. Ze wordt gevoed door rechtvaardigheid en is bewapend, en ze heeft het apparaat van de federale overheid van de Verenigde Staten van Amerika in haar greep.
Als u denkt dat de komende verkiezingen het land op de een of andere manier zullen redden van degenen die nu aan de macht zijn, dan vergist u zich. Ik geloof dat ze een plan hebben, en dat plan laat weinig ruimte voor mislukking.
