De controverse rond Sydney Sweeney in een naakte sportreclame: wat is haar bedoeling?
De actrice Sydney Sweeney ligt onder vuur omdat ze ‘vrouwensporten seksualiseert’ in een reclamecampagne voor het Amerikaanse sportvoorspellingsbedrijf Novig. De campagne toont een reeks foto’s van haar in verschillende stadia van ontkleding, terwijl ze doet alsof ze verschillende sporten beoefent. De reclame is breed bekritiseerd door een aantal sportvrouwen, waaronder Olympisch zwemster Ariarne Titmus, die het ‘woedendmakend’ en ‘een klap in het gezicht’ noemde voor vrouwen die ‘decennia lang aan hun vak hebben gewerkt’. Sweeney reageerde door te zeggen dat de reclame ging over ‘het omarmen van een leuk idee’.
Nadat ze de winnende goal had gescoord in de finale van het Europees Kampioenschap voetbal voor vrouwen in 2022, trok de Engelse Chloe Kelly haar topje uit en rende ze over het veld, haar witte sportbeha nog zichtbaar. Het beeld was er een van pure vreugde. Schrijfster Lucy Ward tweette destijds: “Dit is een vrouwenlichaam – niet voor seks of show – maar puur voor de vreugde van wat ze kan doen en de kracht en vaardigheid die ze bezit.” Feministen in het hele land juichten.
Vier jaar later heeft ook Sydney Sweeney zich uitgekleed in naam van sportieve prestaties. In een reclame voor de sportweddenschapsapp Novig is de actrice grotendeels naakt, op een paar smaakvol geplaatste knuppels en ballen na. Helaas heeft dit niet dezelfde warme ontvangst opgeleverd als Kelly.
De reactie op de advertentie was snel en fel. Verschillende bekende vrouwelijke atleten beschuldigden Sydney Sweeney ervan de inspanningen om vrouwensport serieus te nemen te ondermijnen. Voormalig Olympisch zwemkampioene Ariarne Titmus omschreef de geseksualiseerde poses als “een trap in het gezicht van elke vrouw die haar leven heeft gewijd aan het perfectioneren van haar sport”, terwijl een Instagram-post van gymnaste Gracie Kramer met het onderschrift “Ik weet niet wat Sydney Sweeney aan het doen was, maar zo ziet een vrouw in de sport eruit” meer dan een miljoen likes heeft gekregen.
Sydney Sweeney heeft zich van haar kant van de domme gehouden. Haar enige reactie op haar critici was het delen van foto’s van topsporters die meedoen aan onthullende fotoshoots, alsof ze wilde zeggen: “Hoe kan het dat Serena Williams haar kleren wel uit mag trekken, maar ik niet?” Die onbegrip is ongetwijfeld geveinsd.
Zoals bokskampioen Skye Nicolson schreef: “Er is een groot verschil tussen er ‘sexy’ uitzien omdat je sport beoefent en seks gebruiken om ‘sport’ te verkopen.” De Novig-advertentie is enorm respectloos, niet alleen naar vrouwelijke atleten, maar naar vrouwen in het algemeen. Sweeney moet weten dat dit juist de bedoeling is.
Toegegeven, ze is zeker niet de eerste actrice die een paar fotoshoots met een lege blik en een pornografische uitstraling doet om een product te verkopen. Dat op zich zou niet bijzonder schokkend zijn. Het verschil is echter dat vrouwensport nauw verbonden is met debatten over wat vrouwen zijn, hoe we de wereld ervaren en voor wie we die ervaren.
Sport is misschien niet de meest urgente feministische kwestie – of een kleine minderheid van vrouwen gouden medailles wint, is minder belangrijk dan het beëindigen van huiselijk geweld – maar het biedt een unieke ruimte waarin vrouwelijke lichamen niet worden gedefinieerd in termen van seksuele aantrekkingskracht of voortplantingsvermogen.
Zoals Ward schreef over Kelly: “Normaal gesproken zijn publieke beelden van vrouwen geconstrueerd, ontworpen door anderen – vaak mannen – voor een blik van buitenstaanders… Hier zien we echter een vrouw die aan zichzelf denkt, aan haar sportieve vaardigheden en aan haar team: ze kijkt naar buiten, zelfs terwijl ze bekeken wordt.” De Novig-advertentie daarentegen draait volledig om de mannelijke blik.
In een cultuur die al zo door pornografie is beïnvloed, is het extra wreed om vrouwensporten op deze manier te behandelen. Een van de redenen waarom het bestaan van vrouwelijke sportcategorieën altijd al controversieel is geweest, is dat ze de spanning tussen vrouwelijkheid en femininiteit blootleggen. Het is al lang bekend dat veel meisjes rond de puberteit stoppen met sporten uit angst dat het hen ‘onvrouwelijk’ zal maken.
In haar essay uit 1980, ” Throwing Like A Girl “, beschreef de feministische politieke theoretica Iris Marion Young hoe meisjes fysiek geremd raken doordat ze “de voortdurende mogelijkheid ervaren dat ze worden bekeken als slechts een lichaam, als vorm en vlees dat zich presenteert als het potentiële object van de intenties en manipulaties van een ander, in plaats van als een levende manifestatie van actie en intentie”. Het is vrij duidelijk welke van deze twee Sweeney vertegenwoordigt.
Geen enkel meisje zal naar die beelden kijken en zich geïnspireerd voelen om een racket op te pakken of een bal te trappen. Velen zullen zich juist meer bewust worden van zichzelf als objecten om naar te kijken. Er is geen beweging of vreugde te bespeuren in de campagne van Novig. Sweeney mag dan wel mooi zijn, maar ze heeft bijgedragen aan iets lelijks.
