De geloofwaardigheid van het WK 2026 staat ter discussie na de ommezwaai van de FIFA na een oproep van Donald Trump.

Na vier weken vol schitterende actie op het veld, zou een schandaal buiten het veld wel eens bepalend kunnen zijn voor het WK van deze zomer . De beslissing van de FIFA om de Amerikaanse sterspits Folarin Balogun te laten spelen in de achtste finale tegen België, ondanks zijn rode kaart in de vorige wedstrijd tegen Bosnië en Herzegovina, is een duidelijke schending van de eigen regels van de bond. Deze beslissing heeft vrijwel unaniem tot grote verontwaardiging geleid.

Opmerkelijk genoeg heeft FIFA , de internationale voetbalbond, tot nu toe niet alleen geweigerd een gedetailleerde toelichting te geven op de schorsing van Balogun, die normaal gesproken een standaard schorsing van één wedstrijd zou zijn. De omkering lijkt het gevolg te zijn van directe druk vanuit het Witte Huis. Media melden dat Donald Trump vanaf woensdag drie keer met FIFA heeft gebeld om ervoor te zorgen dat de rode kaart werd teruggedraaid. Het Witte Huis heeft verklaard dat het telefoongesprek bedoeld was om te achterhalen waarom Balogun van het veld werd gestuurd en wat de reden voor de schorsing was.

Of Balogun terecht van het veld werd gestuurd, is discutabel. Het is echter van ondergeschikt belang in vergelijking met de mogelijke gevolgen van deze ingrijpende beslissing van de FIFA.

De beslissing heeft uiteraard woede en verbijstering gewekt binnen de bredere voetbalwereld buiten de VS, niet in de laatste plaats bij de Belgen, die zich nu moeten voorbereiden op een wedstrijd tegen de gevaarlijkste speler van het Amerikaanse nationale voetbalelftal (USMNT) met slechts 24 uur voorbereidingstijd. De verklaring van de Belgische voetbalbond, waarin zij belooft “alle mogelijke opties” te onderzoeken om “de legitieme rechten van alle deelnemende teams te waarborgen en de fundamentele principes van fair play in onze sport te beschermen”, suggereert dat zij dit niet zomaar zullen accepteren.

De UEFA, de overkoepelende organisatie van het voetbal in Europa, heeft een verklaring uitgebracht waarin zij haar “ongeloof over zo’n ongekende, onbegrijpelijke en onrechtvaardige beslissing” uitspreekt.

In de verklaring stond dat de schorsing van één wedstrijd na een rode kaart “geen discretionaire bevoegdheid” is. “Het is een principe dat in de reglementen is vastgelegd en waar geen uitzonderingen op kunnen worden gemaakt, laat staan ​​midden in een toernooi waar meerdere andere spelers in dezelfde situatie hebben gezeten en hun schorsing wel hebben uitgezeten.”

Los van de directe gevolgen, voelt deze episode als een microkosmos voor de algehele gezondheid van het internationale voetbal. Simpel gezegd lijkt het hier om een ​​geval te gaan waarbij een ogenschijnlijk vaststaande disciplinaire beslissing is teruggedraaid door politieke lobby. In die context heeft de vermeende inmenging van het Witte Huis bekende en ongemakkelijke vragen opgeroepen over de disciplinaire bevoegdheid van de FIFA, waardoor de ondoorzichtigheid van de procedures binnen de organisatie steeds meer aan het licht komt.

De aandacht moet met name uitgaan naar Gianni Infantino. Scherpe waarnemers zullen zich bewust zijn van de neiging van de FIFA-voorzitter om het MAGA-regime naar de mond te praten. Ondanks zijn officiële standpunt van politieke neutraliteit, werd de aanloop naar dit WK gekenmerkt door beelden van Infantino die Donald Trump naar de mond praatte door met MAGA-petten te paraderen en hem verzonnen vredesprijzen uit te reiken.

Maar deze laatste actie zou wel eens de druppel kunnen zijn. Infantino lijkt nu actief de sportieve integriteit van de sport die hij leidt te ondermijnen om in de gunst te blijven bij de Amerikaanse president.

Een kwestie van vertrouwen

Uiteindelijk draait dit verhaal om een ​​kwestie van vertrouwen en sportieve integriteit, twee thema’s die centraal staan ​​in mijn eigen onderzoek naar voetbalsupport als een vorm van levend erfgoed. In tegenstelling tot monumenten of historische gebouwen, overleeft levend erfgoed doordat gemeenschappen specifieke waarden en ervaringen voortdurend van generatie op generatie doorgeven.

Het WK is een van de duidelijkste voorbeelden van dit fenomeen. De culturele betekenis ervan komt niet alleen voort uit onvergetelijke wedstrijden, momenten en prestaties. Het ontstaat veeleer uit de rituelen en gedeelde ervaringen rondom het toernooi: supporters die van over de continenten reizen, families die samenkomen om wedstrijden te kijken, verhalen die van generatie op generatie worden doorgegeven. En, het allerbelangrijkste, het collectieve geloof dat de competitie niet alleen de ultieme prijs in het internationale voetbal vertegenwoordigt, maar ook een fundamenteel eerlijke prijs is.

Dat geloof in eerlijkheid is hier bijzonder belangrijk. Het WK is belangrijk omdat miljarden mensen accepteren dat overwinningen en nederlagen worden behaald binnen een legitiem competitief kader. Ze vieren triomfen omdat ze over het algemeen vertrouwen hebben in de competitie. Ze accepteren teleurstellingen omdat ze vertrouwen hebben in de regels. Deze gedeelde uitgangspunten vormen de basis van het toernooi als een vorm van levend cultureel erfgoed.

Wanneer de FIFA zo flagrant afwijkt van de vastgestelde procedures en zich willens en wetens lijkt te laten beïnvloeden door politieke druk, wordt dat fundament fundamenteel beschadigd.

Zodra supporters niet alleen de uitkomst van individuele scheidsrechterlijke beslissingen in twijfel trekken, maar ook de legitimiteit van het systeem zelf, tast dat het impliciete vertrouwen en de ongecompliceerde schoonheid van het spel aan. Eenmaal verloren, zijn die dingen buitengewoon moeilijk te herstellen.

Daarom mag goed bestuur nooit worden afgedaan als een louter administratieve aangelegenheid. Transparante procedures, verantwoordelijke instellingen en echte onafhankelijkheid vormen de pijlers waarop de legitimiteit van het WK en het voetbal in het algemeen rust.

Het grootste voetbaltoernooi ter wereld ontleent zijn kracht aan het geloof dat elk land volgens dezelfde regels meedoet. Als de FIFA bereid is dat principe los te laten onder politieke druk, riskeert ze iets veel waardevollers op te offeren dan haar eigen geloofwaardigheid. Ze riskeert het vertrouwen te ondermijnen dat het WK tot het belangrijkste sportevenement ter wereld heeft gemaakt.

De beschikbaarheid van Folarin Balogun voor de wedstrijd tegen België zal wellicht een dag of twee de krantenkoppen halen. Maar het veel belangrijkere nieuws is dat de FIFA de wereld heeft laten nadenken of de regels van het WK überhaupt nog wel eerlijk worden toegepast.